1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu
Kooperatif kuruluşu, ortaklık hakları, yönetim kurulu sorumlulukları ve genel kurul esaslarına ilişkin temel kanun hükümleri.
Kooperatifler Kanunu Temel Maddeleri
BİRİNCİ BÖLÜM: KOOPERATİF VE KURULUŞLARI
Madde 1 (Tarif): Tüzel kişiliği haiz olmak üzere ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek veya geçimlerine ait ihtiyaçlarını işgücü ve parasal katkılarıyla karşılıklı yardım, dayanışma ve kefalet suretiyle sağlayıp korumak amacıyla gerçek ve tüzel kişiler tarafından kurulan değişir ortaklı ve değişir sermayeli ortaklıklara kooperatif denir.
Madde 2 (Kuruluş): Bir kooperatif en az 7 ortak tarafından imzalanacak ana sözleşme ile kurulur. Ana sözleşmedeki imzaların noterce onaylanması gerekir. Sermaye miktarı sınırlandırılarak kooperatif kurulamaz. Kooperatif adını ancak bu kanuna göre kurulmuş teşekküller kullanabilir.
İKİNCİ BÖLÜM: ORTAKLIK SIFATININ KAZANILMASI VE KAYBEDİLMESİ
Madde 8 (Ortaklığa Girme Şartları): Kooperatif ortaklığına girmek için gerçek kişilerin medeni hakları kullanma yeterliliğine sahip olmaları gerekir. Yapı kooperatiflerinde konut, işyeri ve ortak sayısı genel kurulca belirlenir. Yönetim Kurulu, genel kurulca kararlaştırılan sayının üzerinde ortak kaydedemez.
Madde 10 (Ortaklıktan Çıkma Serbestisi): Her ortağın kooperatiften çıkma hakkı vardır. Çıkma keyfiyetinin kooperatifin mevcudiyetini tehlikeye düşürmesi halinde ayrılmak isteyen ortağın, muhik bir tazminat ödenmesine dahi hüküm anasözleşmeye konulabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: ORTAKLARIN HAK VE ÖDEVLERİ
Madde 18 (Ortaklık Senedi): Her ortağın üyelik haklarının, ada yazılı ortaklık senedi ile tescil olunması şarttır. Ortaklık senetleri kıymetli evrak niteliğinde olmayıp sadece beyyine vesikası hükmündedir.
Madde 23 (Hak ve Vecibelerde Eşitlik): Ortaklar bu kanunun kabul ettiği esaslar dahilinde hak ve vecibelerde eşittirler.
Madde 24 (Bilgi Edinme Hakkı): Yönetim Kurulunun yıllık çalışma raporu ile bilanço ve denetçi raporları genel kurulun yıllık toplantısından en az 15 gün öncesinden itibaren Kooperatif merkezinde ortakların tetkikine amade tutulur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: KOOPERATİF ORGANLARI (GENEL KURUL & YÖNETİM KURULU)
Madde 42 (Genel Kurul): Genel Kurul bütün ortakları temsil eden en yetkili organdır. Anasözleşmeyi değiştirmek, Yönetim Kurulu ve Denetçiler Kurulu üyelerini seçmek, gayrimenkul alım-satım usullerini belirlemek Genel Kurulun devredilemez yetkilerindendir.
Madde 55 (Yönetim Kurulu Görevi): Yönetim Kurulu, kanun ve anasözleşme hükümleri içinde kooperatifin faaliyetini yöneten ve onu temsil eden icra organıdır. En az üç üyeden kurulur ve üyelerinin kooperatif ortağı olmaları şarttır.
Madde 62 (Yöneticilerin Sorumluluğu): Yönetim Kurulu üyeleri ve kooperatif memurları, kendi kusurlarından ileri gelen zararlardan sorumludurlar. Kooperatifin para ve malları üzerinde işledikleri suçlardan dolayı kamu görevlisi gibi cezalandırılırlar.